Czy jazda na rowerze elektrycznym to naprawdę aktywność fizyczna? Oto, co mówią badania

Tak, jazda na rowerze elektrycznym zapewnia aktywność fizyczną. Mimo wspomagania silnika badania pokazują, że jazda na rowerze elektrycznym jest wysiłkiem o co najmniej umiarkowanej intensywności. To wystarczy, aby pomóc w realizacji ogólnych zaleceń dotyczących codziennego ruchu. Nadal samodzielnie pedałujesz, serce pracuje, a kondycja może się poprawić – szczególnie u osób, które wcześniej były mało aktywne fizycznie.

Przekonanie, że rower elektryczny „wykonuje całą pracę”, jest więc błędne. Silnik zwiększa siłę pedałowania, ale jej nie zastępuje. W tym artykule wyjaśniamy, co rzeczywiście pokazują badania, jak jazda na rowerze elektrycznym wypada w porównaniu ze zwykłym rowerem oraz jak czerpać z niej jak najwięcej korzyści zdrowotnych.

Takie rozumowanie jest zrozumiałe. Skoro silnik wspomaga jazdę, wysiłek powinien być mniejszy. I rzeczywiście, wysiłek na każdy przejechany kilometr jest niższy niż na zwykłym rowerze. Nie mówi to jednak całej prawdy o tym, ile ruchu faktycznie zyskujesz.

Najważniejsze nie jest to, jak ciężko pracujesz na każdym metrze, lecz ile ruszasz się łącznie. Rower elektryczny obniża próg wejścia: podjazdy, jazda pod wiatr i dłuższe dystanse stają się łatwiejsze do pokonania. Dzięki temu wiele osób częściej wybiera rower i wykorzystuje go podczas większej liczby codziennych przejazdów, zamiast zostawiać go w garażu. Aktywność, którą rzeczywiście podejmujesz, jest zawsze lepsza niż trening, który odpuszczasz.

Przegląd systematyczny opublikowany w czasopiśmie International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity (2018) objął dotychczasowe badania i wykazał umiarkowane dowody na to, że jazda na rowerze elektrycznym stanowi aktywność fizyczną o co najmniej umiarkowanej intensywności. Może również poprawiać kondycję osób, które wcześniej były nieaktywne fizycznie. Późniejsza metaanaliza z 2022 roku wskazała podobne wyniki i oszacowała poprawę wydolności tlenowej na około 10 procent.

Badacze otwarcie wskazują również na ograniczenia. Badania nie wykazały wyraźnego wpływu na masę ciała (BMI) ani ciśnienie krwi, a jakość części z nich była ograniczona. Wniosek nie jest więc taki, że rower elektryczny stanowi cudowne rozwiązanie, lecz że jest skutecznym sposobem na wprowadzenie regularnej, zdrowej aktywności fizycznej do codziennego życia.

Co analizowano w badaniach

Co wykazały badania

Intensywność

Co najmniej umiarkowana: około 4,9–8,3 MET oraz 51–74% maksymalnego poboru tlenu

Kondycja

Poprawa o około 7–10%, największa u osób wcześniej nieaktywnych fizycznie

W porównaniu ze zwykłym rowerem

Nieco mniejszy wysiłek, szczególnie podczas jazdy pod górę

W porównaniu ze spacerem

Wyższa intensywność

Masa ciała i ciśnienie krwi

Brak wyraźnego wpływu w przeprowadzonych badaniach

Największa korzyść zdrowotna z jazdy na rowerze elektrycznym często wynika ze zmiany codziennych nawyków, a nie z samej wysokości tętna. Kiedy jazda staje się łatwiejsza, maleje próg, który trzeba pokonać, aby rzeczywiście ruszyć z domu. Dojazdy do pracy, zakupy czy odbieranie dziecka z przedszkola mogą zmienić się w przejażdżki rowerowe zamiast podróży samochodem.

Badania w tym zakresie są nadal ograniczone, ale zasada jest prosta: umiarkowana aktywność fizyczna podejmowana pięć dni w tygodniu daje więcej niż intensywny trening raz w miesiącu. Rower elektryczny zastępujący krótkie przejazdy samochodem może więc z czasem zapewnić więcej ruchu niż zwykły rower, który przez większość czasu stoi w garażu.

Na zwykłym rowerze wysiłek jest większy, szczególnie podczas jazdy pod górę i przy wyższych prędkościach. Jeśli zależy Ci na jak największym podniesieniu tętna na każdy przejechany kilometr, zwykły rower będzie skuteczniejszy. Różnica jest jednak mniejsza, niż wiele osób sądzi. Jazda na rowerze elektrycznym nadal stanowi aktywność o umiarkowanej intensywności i jest odczuwalnie bardziej wymagająca niż spacer.

Dla większości osób najważniejsze porównanie nie dotyczy jednak roweru elektrycznego i zwykłego, lecz roweru elektrycznego oraz samochodu lub kanapy. W takim zestawieniu rower elektryczny wygrywa za każdym razem, ponieważ zachęca do aktywności, do której w przeciwnym razie mogłoby w ogóle nie dojść.

Zmniejsz poziom wspomagania. Ustaw silnik na niższy poziom wspomagania, aby samodzielnie wkładać więcej siły w pedałowanie. To prosty sposób na zwiększenie wysiłku bez nadmiernego utrudniania jazdy.

Jeździj częściej i na dłuższych trasach. Liczy się całkowita ilość ruchu. Korzystaj z roweru elektrycznego podczas większej liczby codziennych przejazdów i dodaj kilka kilometrów do trasy, gdy i tak jesteś już w drodze.

Wybieraj pagórkowate trasy. Podjazdy zwiększają intensywność wysiłku nawet przy włączonym wspomaganiu. Pozwól silnikowi pomagać podczas jazdy pod górę, ale niech nogi również wykonują swoją pracę.

Zacznij jeździć regularnie. Codzienne dojazdy rowerem do pracy zapewniają większe łączne korzyści zdrowotne niż sporadyczne, intensywne treningi.

Pytanie 1: Czy jazda na rowerze elektrycznym zapewnia aktywność fizyczną?
Odpowiedź: Tak. Badania pokazują, że jazda na rowerze elektrycznym jest aktywnością fizyczną o co najmniej umiarkowanej intensywności i może poprawić kondycję, szczególnie u osób, które wcześniej mało się ruszały. Nadal samodzielnie pedałujesz, a silnik jedynie zwiększa siłę wspomagania.

Pytanie 2: Czy rower elektryczny zapewnia równie dobry trening jak zwykły rower?
Odpowiedź: Wysiłek na każdy przejechany kilometr jest na rowerze elektrycznym nieco mniejszy, szczególnie podczas jazdy pod górę. Nadal jest to jednak aktywność o umiarkowanej intensywności i bardziej wymagająca niż spacer. Dla wielu osób rower elektryczny oznacza także więcej ruchu w ujęciu całościowym, ponieważ korzystają z niego częściej.

Pytanie 3: Czy można schudnąć, jeżdżąc na rowerze elektrycznym?
Odpowiedź: Być może, ale nie jest to gwarantowane. Badania nie wykazały wyraźnego wpływu na masę ciała ani BMI. Utrata wagi zależy od całkowitego bilansu energetycznego, czyli zarówno od aktywności fizycznej, jak i diety. Rower elektryczny może pomóc, ułatwiając regularny ruch, ale sam nie wykona całej pracy.

Pytanie 4: Ile aktywności fizycznej zapewnia rower elektryczny?
Odpowiedź: W badaniach podczas jazdy na rowerze elektrycznym odnotowano około 4,9–8,3 MET, co odpowiada co najmniej umiarkowanej intensywności. W badaniach obejmujących osoby wcześniej nieaktywne fizycznie kondycja poprawiła się o około 7–10 procent w okresie od kilku tygodni do kilku miesięcy.

Pytanie 5: Dla kogo rower elektryczny będzie dobrym sposobem na aktywność fizyczną?
Odpowiedź: Szczególnie dla osób, które wcześniej były mało aktywne, mają długą trasę do pracy lub uważają jazdę na zwykłym rowerze za zbyt wymagającą na podjazdach i przy przeciwnym wietrze. Rower elektryczny obniża próg rozpoczęcia aktywności, dzięki czemu ruch rzeczywiście staje się częścią codzienności. To właśnie regularność jest jednym z najważniejszych czynników wpływających na zdrowie.